4 دستگاه
4.1 دستگاه آزمون ضربه سقوط وزنه، شامل اجزای اصلی زیر {به شکل 1 مراجعه کنید).
4.1.1 قاب اصلی، مجهز به ریلهای راهنما یا لوله راهنمایی که بهطور صلب در وضعیت عمودی ثابت شده باشد تا ضربهزن (4.1.2) را در خود جای دهد و آن را برای سقوط آزاد و عمودی رها کند. هنگام کالیبراسیون، سرعت ضربهزن در لحظه برخورد نباید کمتر از 95 % سرعت نظری باشد.
4.1.2 ضربهزن، دارای دماغهای متشکل از تمام یا بخشی از یک نیمکره، متصل به ساقهای استوانهای با طول حداقل 10 mm، و دارای ابعادی مطابق شکل 2 و جدول 1، بسته به جرم ضربهزن. جرم ضربهزن، شامل هرگونه وزنه متصل، باید از میان مقادیر ارائهشده در جدول 2 انتخاب شود. در زیر ساقه، دماغه باید از جنس فولاد با حداقل ضخامت دیواره 5 mm باشد و سطح ضربهزن باید فاقد عیوب قابل مشاهده، مانند خراش یا فرورفتگی، باشد؛ زیرا این عیوب میتوانند بر نتایج تأثیر بگذارند.
ضربهزنهای با جرم 0,5 kg و 0,8 kg باید دارای دماغه نوع d25 باشند. ضربهزنهای با جرم بیشتر باید دارای
دماغه نوع d90 باشند.
4.1.3 تکیهگاه صلب آزمون، متشکل از یک بلوک V شکل با زاویه 120° و طول حداقل 200 mm، که بهگونهای قرار گرفته باشد که
تصویر عمودی نقطه برخورد ضربهزن سقوطکننده، در فاصله حداکثر 2,5 mm از محور بلوک V شکل قرار گیرد (به شکل 1 مراجعه کنید).
4.1.4 مکانیزم رهاسازی، بهگونهای که ضربهزن بتواند از ارتفاعی متغیر سقوط کند؛ این ارتفاع باید از سطح بالایی قطعه آزمون اندازهگیری شده و تا حداقل 2 m قابل تنظیم باشد، با دقت ± 10 mm.
5 قطعات آزمون
قطعات آزمون با طول 200 mm ± 10 mm باید از لولههایی بریده شوند که بهصورت تصادفی از محموله یا خط تولید یک اکسترودر انتخاب شدهاند.
انتهای بریدهشده باید نسبت به محور لوله عمود، تمیز و عاری از آسیب باشند.
برای لولههایی با قطر خارجی بیشتر از 40 mm، باید در موقعیتی تصادفی، خط مستقیمی در امتداد طول هر قطعه آزمون رسم شود. سپس خطوط بیشتری در فواصل مساوی پیرامون لوله رسم کنید، بهگونهای که هر قطعه آزمون دارای تعداد خطوط تعیینشده در جدول 3 باشد. تعداد ضربههای موردنیاز در بند 6 ارائه شده است. برای لولههایی با قطر خارجی کمتر از یا مساوی 40 mm، فقط یک ضربه به هر قطعه آزمون وارد میشود.
6 نمونهبرداری برای تأیید مقدار TIR در محمولههای مجزا
اگر تعداد شکستها در یک نمونه در
ناحیه A شکل 3 قرار گیرد (برای TIR کمتر از یا مساوی 10 %)، تأیید قابل قبولی حاصل میشود که TIR محموله کمتر از یا مساوی سطح مشخصشده است.
اگر تعداد شکستها در ناحیه C قرار گیرد، میتوان نتیجه گرفت که TIR محموله بیشتر از مقدار مشخصشده است.
اگر تعداد شکستها در ناحیه B قرار گیرد، معمولاً باید قطعات آزمون بیشتری برداشت شود تا بتوان تصمیمگیری کرد. بااینحال، برای جزئیات بیشتر به پیوست A توجه کنید.
تصمیمگیری باید با استفاده از نتیجه تجمعی تمام قطعات آزمون بررسیشده از محموله موردنظر انجام شود.
7 آمادهسازی و condicioning
قطعات آزمون باید در حمام مایع یا در هوا، در دمای 0 °C ± 1 °C، حداقل به مدت تعیینشده در جدول 5 آمادهسازی شوند.
در صورت بروز اختلافنظر درباره نتایج، باید از حمام مایع استفاده شود.
قطعات آزمون با ضخامت دیواره حداکثر 8,6 mm باید حداکثر ظرف 10 s پس از خارج کردن از شرایطدهی در هوا، یا در صورت کاربرد، ظرف 20 s پس از خارج کردن از شرایطدهی مایع، آزمون شوند.
قطعات آزمون با ضخامت دیواره بیشتر از 8,6 mm باید حداکثر ظرف 20 s پس از خارج کردن از شرایطدهی در هوا، یا در صورت کاربرد، ظرف 30 s پس از خارج کردن از شرایطدهی مایع، آزمون شوند.
اگر این بازه زمانی سپری شود، قطعه آزمون باید فوراً برای آمادهسازی مجدد، حداقل به مدت 5 min، به واحد شرایطدهی بازگردانده شود.
برای لولههایی با سطوح داخلی و خارجی صاف، ضخامت دیواره لوله مورد آزمون باید ضخامت کامل دیواره در مقطع لوله باشد.
برای لولههایی که سطح خارجی موجدار یا آجدار دارند، ضخامت دیواره، ضخیمترین دیواره در مقطع لوله است.
8 روش اجرا
جرم ضربهزن سقوطکننده و ارتفاع سقوط متناسب با اندازه لوله باید مطابق استاندارد محصول مربوطه باشد.
برای لولههایی با قطر خارجی 40 mm یا کمتر، قطعه آزمون را تحت یک ضربه قرار دهید.
برای لولههایی با قطر خارجی بیشتر از 40 mm، با رها کردن ضربهزن روی یکی از خطوط علامتگذاریشده، ضربهای به قطعه آزمون وارد کنید. اگر قطعه آزمون در آزمون قبول شد، آن را در بلوک V شکل به خط علامتگذاریشده بعدی بچرخانید و دوباره با رها کردن چکش سقوطکننده، ضربهای به آن وارد کنید؛ در صورت لزوم، پس از آمادهسازی مجدد ضربهزن (به بند 7 مراجعه کنید).
هرگاه گام لوله موجدار یا آجدار بیش از 0,25 برابر قطر محور d باشد، اطمینان حاصل کنید که ضربه به قسمت بالایی موج یا آج وارد شود.
این روش را تا زمانی ادامه دهید که قطعه آزمون در آزمون مردود شود یا تمام خطوط علامتگذاریشده یک ضربه دریافت کنند.
در صورت نیاز، آزمون را روی قطعات آزمون بعدی انجام دهید و به هرکدام یک ضربه وارد کنید.
9 بیان نتایج
نتیجه باید برای
محموله یا خط تولید حاصل از یک اکسترودر، بهصورت A، B یا C و مطابق زیر بیان شود:
A، اگر TIR کمتر از 10 % باشد؛
B، اگر بر اساس تعداد قطعات آزمون استفادهشده نتوان تصمیمگیری کرد (بااینحال، به A.3 مراجعه کنید):
C، اگر TIR بیشتر از 10 % باشد.
یادداشت 4 تعداد قطعات آزمون مردود، در مقایسه با تعداد کل ضربهها، نباید بهصورت درصد بیان شود تا از اشتباه با TIR جلوگیری شود؛ زیرا درصد TIR تنها یک برآورد است.
برای اطلاعات بیشتر، ویدئوهای کانال YouTube ما را مشاهده کنید یا در WhatsApp سؤال خود را مطرح کنید: